Lozan Öncesi

Metin Aydoğan

Bu yazı Metin Aydoğan’ın kendi oluşturduğu arşivinden alınarak yayınlanmıştır.

Lozan Öncesi

[...Lozan’da görüşmeler, 4 Şubat 1923’te kesildi. ABD delagasyonu, Konferans’ın kesilmesinin ana nedenini, Washington’a, “Türklerin, özel yargı hakları ve ekonomik imtiyazlara ait hükümlerde, her türlü uzlaşmayı reddetmeleridir” diye bildirmişti. Müttefikler, İsmet Paşa’nın, hiçbir biçimde ödün vermediği, bağımsızlık ve ulusal egemenlik direncinin arkasındaki ana gücün Mustafa Kemal olduğunu biliyor, ona büyük bir öfke ve düşmanlık duyuyorlardı... Görüşmelerin kesilmesi, ülke içinde, sesini yükseltmeye hazır karşıtçıları (muhalifleri) harekete geçirdi. ‘Barış fırsatı kaçırıldı’ diyorlar, saldırılarını İsmet Paşa’dan çok ona yöneltiyorlardı. Yabancılar gibi, Lozan’a yön verenin, o olduğunu biliyorlardı. Türk toplumunun geleceğini belirleyecek ulusal bir sorunu, siyasi çıkarları için kullanmaktan çekinmediler. Ülkenin içten ve dıştan sıkıştırıldığı bir dönemde, onunla ve kurmaya çalıştığı yönetimle uğraştılar. Dışarda, başarılması gereken bir antlaşma sorunu, içerde altından kalkması gereken büyük boyutlu sorumlulukları vardı. Zamanının önemli bir bölümünü; karşıtçılığı izlemeye ve Meclis kararlarına bağlı kalarak, denetim altında tutmaya çalışıyordu. Ülke önemli bir dönemden geçerken, çözüm bekleyen yaşamsal sorunlar ortada dururken; iç siyasi çekişmelerle uğraşmak zorunda kalmasına son derece üzülüyordu. Türkiye’deki gelişmelerden ve ordudan haber soran İsmet Paşa’ya, 22 Aralık 1922’de yazdığı mektupta; “Meclis’te bazı görüşlere karşı, daima uyanık ve izleyici olma zorunluluğu beni üzüyor. Bir tarafa ayrılamıyorum. Halife’ye saltanat hukuku vermek hevesinde bulunan gericilerin (mürtecilerin) gizli girişimleri, beni çok sinirlendiriyor. Fevzi Paşa İzmir’dedir. Yakup Şevki Paşa, gözündeki hastalığından Avrupa’ya gitti, Kolorduları Batı Cephesi Karargâhı’na bağlandı. Ordu iyidir; hazırdır” diyordu...]

Kaynak; Metin Aydoğan “Atatürk ve Türk Devrimi”

İlginizi Çekebilir

30 Ocak 1915

30 Ocak 1915. Yunan başbakan Venizelos Yunan kralına Osmanlıya karşı savaşa girmeyi kabul eden raporunu takdim etti. Kralında olumlu davranması üzerine İngiltereden Anadolu toprak
Devamını Oku...

Tarihteki İlk İdeolojik Ayaklanma

''Ölümü hatırlatan, korkunç'' anlamlarına gelen İngilizce ''macabre'' sözcüğü tarihi Makkabi Ayaklanması sebebi ile kelime olarak literatüre girmiştir. Batıda hezimete uğrayan
Devamını Oku...

Tarihte Bugün 1 Ocak 2017

1 Ocak: Yılbaşı (Miladi takvim); Brunei (1984) ve Samoa'da (1962) Bağımsızlık Günü 1068 - Tahtı ele geçirmeyi denedikten sonra naip Eudokia Makrembolitissa tarafından affedilen Romen
Devamını Oku...

Selçuklu döneminde taht kavgaları

Taht kavgası Selçuklu döneminde adeta meşru bir veraset usulüydü. Aslında taht kavgası, Türk hanedanlarına has bir zaaf da değildir: Sermayenin, sanayinin, servetlerin oturduğu
Devamını Oku...

Akdeniz'deki Osmanlı korsanları

Şüphesiz Akdeniz'deki Osmanlı Korsanlarına yapılan gazi yakıştırması modern Osmanlı tarihçiliğinin bir ürünü değildir. Osmanlı idarî sistemine eklemlendikten ve Kuzey Afrika
Devamını Oku...

9 Temmuz 1915

Yakup Kamer 9 Temmuz 1915. Güney grubu komutanlığına Vehip paşa atandı. Komutayı Weber paşadan aldı. Vehip paşa Esat paşanın kardeşidir. Bu iki değerli komutan maalesef kurtuluş
Devamını Oku...

Kurtuluş Savaşı’nı Kavramak

İsmet İnönü, 30 Ağustos 1930’da Sivas demiryolunun açılış töreninde, ulusal direniş günlerini anımsatarak; “Anadolu insanı, dünyanın bütün ateşleri başına yağarken,
Devamını Oku...

Avrupa Birliği’nin Kıbrıs Kararları ve Türkiye

Avrupa Birliği, Kıbrıs konusunda Türkiye’yi suçlayan ve çoğu kez tehdit eden birçok karar aldı. İlk karar, 20 Mayıs 1988 tarihinde yani Türkiye’nin üyelik başvurusunun
Devamını Oku...

Eski Türklerde doğaya verilen önem

Metin Aydoğan Çok eski çağlara dek giden bozkır kültürünün doğayla iç içe geçip onunla bütünleşen bir derinliği vardır. Bozkır insanı, doğayla kaynaştığı için duru ve
Devamını Oku...

15 Temmuz 1915

Yakup Kamer Sayın devlet büyüğümüz 15 Temmuzu Çanakkale savaşına benzetmiş. Doğal olarak benim ilgi alanıma girdi. Çanakkale savaşında karşımızda düşman vardı. Bu savaş kendi
Devamını Oku...

Pano


Popüler

Anadolu'da Türk Siyasi Birliğinin Sağlanması

Osmanlı Devleti Balkanlarda üstünlük kazandığı dönemde, Anadolu’da siyasi birlik henüz sağlanamamıştı. Anadolu’daki Türk
Devamını Oku...


Yunus Emre Hangi dönemde yaşamıştır?

Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre 1240 yılında Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış ve 1320 yılında
Devamını Oku...


İstanbul'un Dağları Hangileridir?

İstanbul'da ki Dağların Adları Nelerdir? İstanbul il sınırları içinde yüksek dağlar yoktur. Dağlar 1000 metre nin altındadır. En
Devamını Oku...


Gelin Koçu Getirme Âdeti

Nişanlı Kıza Gelin Koçu Getirme Âdeti diğer bir adıyla “gelin koçu” âdetini paylaşacağız bugün. Kurban bayramı yaklaşırken pek
Devamını Oku...


Çimpe Kalesi'nin Alınmasının Önemi

Çimpe kalesi, Balkan topraklarının Güneydoğu kıyısında Gelibolu’da bulunmaktadır. Bu kale 14. yüzyılın ortalarında yani 1352 yılında
Devamını Oku...



Toplam Makale: 7675 Toplam Görüntülenme: 3996612

Pano

Balkanlar

Edirne

Haftanın Kitabı