Kültürümüzde Beşik

Uygurlarda Alp Er Tonga destanı sözlü anlatımlardan üçüncüsü beşiğin ortaya çıkısıyla ilgilidir: “Eskiden beşik yokmuş. Efrasiyap dönemine gelindiğinde çocuklar çoğalmaya başlamış. Anneler çocuklara bakmak için çok cefa çekmişler”. Bu günlerden birinde Efrasiyap’ın eşi “Böşük Anne” bir seferde üç çocuk doğurmuş. Padişahın sarayı büyük sevince boğulmuş ve üç çocuğa nasıl bakacakları konusunda çeşitli yollar göstermişler. Çünkü o dönemde padişahın çocuklarına öz annelerinin bakması ve büyütmesi âdeti varmıs. Ancak Efrasiyap’ın devletinde o döneme kadar hiçbir kadın birden fazla çocuk doğurup büyütmemiş.

Efrasiyap, çocuklara bakma konusunda çok düsünmüş.

Sonunda en büyük çocuğuna öz annesi bakmış. İkinci çocuğuna ahlaklı, faziletli ve temiz kalpli bir kadın bulmuşlar ve çocuğa sütanne olmus. Üçüncü çocuğuna bir ağaç karyola yaparak onun üzerinde belemiş ve bu küçük ağaç karyolaya (çocuğun) annesinin adını (Bösük) vermis. Böylece beşik dünyada var olmaya baslamış. ”Bu anlatmada hem beşik kelimesinin kökeni hem de beşiğin ortaya çıkışı anlatılmaktadır. Tarihi kaynaklarda Alp Er Tonga’nın babası ve çocukları hakkında bilgiler yer alırken, eşinden bahsedilmemektedir. Bu anlatma da ise Alp Er Tonga’nın eşinin adının “Böşük (Beşik)” olduğu ve üçüz bebek doğurması sonucunda bebeklerden birini ağaçtan yapılan beşikte avutmasından dolayı da beşiğin onun ismiyle adlandırıldığı belirtilmiştir. Özetle Uygur Türkleri arasında beşiğin icadı, sütannenin tutulması ve ilk kez üçüz bebeğe sahip olunma olunması Alp Er Tonga döneminin olayları olarak nakledilmektedir.

Kaynaklar

Geyretcan Osman, “Böşük Hekkide Rivayet” Miras, S. 1, Ürümçi 1992, s. 13–14.

Dr. Âdem Öger Ege Üniv. Türk Dünyası Araştırma Enst.

 

Selim Sarısoy Ankara

İlginizi Çekebilir

Etnik İhaneti!

“Altı yüz yıl önce Türkmen bahadırlarının kurduğu ve yine Türkmen bahadırlarının Türk Milleti’nin en büyük eseri ve dünyanın yegâne kudreti haline getirdiği Osmanlı Devleti,
Devamını Oku...

"Rum Ateşi",

"Rum Ateşi", Doğu Roma İmparatorluğu'nda özellikle deniz savaşlarında kullanılan bir silaha verilen isimdir. En büyük özelliği su üstünde de yanıcı olması, suyla söndürülemez
Devamını Oku...

Yunanistan İskeçe "Xanthi 2017" Karnaval Programı

Xanthi ' daki karnaval, Doğu Makedonya ve Trakya bölgesinde en büyük kültürel etkinlik olabilir. Bu, Yunanistan 'dan sonra Yunanistan' ın en büyük ikinci karnaval. Kernavalŭt, bölgenin
Devamını Oku...

Venedik Festival'in başlangıç ve bitiş tarihi 11 Şubat - 28 Şubat

Venedik Karnavalı zamanı Venedik kadar ihtişamlı ve gizemli bir şehir göremezsiniz. Herkes kostümlüdür veya maskelidir, sokakta genelde günlük kıyafetlerinizle dolaşamazsınız. Festival
Devamını Oku...

Ciğer Sarma

Ciğer sarma Türkiye lezzet haritasına Edirne’den işaretli bir Trakya mutfağı uygulamasıdır. Aslında ciğer sarmanın uygulama ve malzeme özellikleriyle, daha kapsayıcı olan Rumeli
Devamını Oku...

Çam Ağacı Süsleme Geleneği - (Muazzez İlmiye Çığ)

Hıristiyanların İsa'nın doğuşu olarak kutladığı Noel bayramı, çok eski Türklerin yeniden doğuş bayramıdır. Türklerin, tek tanrılı dinlere girmesinden önceki inançlarına göre,
Devamını Oku...

Osmanlılarda Cinsellik 4

Bölüm 4 Eşcinsellik Bugün, dünyanın birçok ülkesinde "eşcinsellik" üzerine araştırmalar yapılmakta, bu konu enine boyuna tartışılmaktadır. Dünyanın her yerinde ve her zaman
Devamını Oku...

Yerebatan Sarnıcı İstanbul

Medusa'nın öyküsü Gorgolar üç kız kardeştiler. Kanatlı birer canavar olarak nitelendirilen bu kardeşler Sthenno, Euryale ve Medusa idi. Sthenno ve Euryale ölümsüz, Medusa ise
Devamını Oku...

Antik Yunan’dan kalma dünyanın en eski ikinci şarkısı: Seikilos Ağıdı

Arkeologlar tarafından 1885 yılında Aydın’da keşfedilen Tralleis Antik Kenti’nde bulunan bir mezar taşı, tarihin güzelliklerini göz önüne çıkarttı. 2 bin 300 yıl önce Seikilos
Devamını Oku...

Eski kültürde erkeklerin küpe takması

Eski kültürde erkeklerin küpe takması, kısaca bağlılık anlamına gelmektedir. Ya tasavvufi anlamda Tanrı'ya, ya da dünyevi anlamda sevgilisine bağlılığını, onun kulu olduğunu ve
Devamını Oku...

Pano


Popüler

Anadolu'da Türk Siyasi Birliğinin Sağlanması

Osmanlı Devleti Balkanlarda üstünlük kazandığı dönemde, Anadolu’da siyasi birlik henüz sağlanamamıştı. Anadolu’daki Türk
Devamını Oku...


Yunus Emre Hangi dönemde yaşamıştır?

Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre 1240 yılında Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış ve 1320 yılında
Devamını Oku...


Gelin Koçu Getirme Âdeti

Nişanlı Kıza Gelin Koçu Getirme Âdeti diğer bir adıyla “gelin koçu” âdetini paylaşacağız bugün. Kurban bayramı yaklaşırken pek
Devamını Oku...


İstanbul'un Dağları Hangileridir?

İstanbul'da ki Dağların Adları Nelerdir? İstanbul il sınırları içinde yüksek dağlar yoktur. Dağlar 1000 metre nin altındadır. En
Devamını Oku...


Çimpe Kalesi'nin Alınmasının Önemi

Çimpe kalesi, Balkan topraklarının Güneydoğu kıyısında Gelibolu’da bulunmaktadır. Bu kale 14. yüzyılın ortalarında yani 1352 yılında
Devamını Oku...



Toplam Makale: 7662 Toplam Görüntülenme: 3539752

Pano

Balkanlar

Edirne

Haftanın Kitabı