Hoca Dehhani

Horasan'dan gelip Konya'ya yerleşmiş olan Dehhânî'nin hayatı hakkında etraflı bilgi yoktur. I. Alâeddin Keykubad veya III. Alâeddin Keykubad zamanında yaşadığı tahmin edilmektedir. Yaşadığı yıllar tam olarak bilinmese de 13. yüzyılın ikinci yarısında yaşadığı anlaşılmaktadır.

Eldeki bilgilere göre Anadolu'da din dışı konularda eserler verip bu yolda kaside ve gazel söyleyen ilk şairin Dehhânî olduğu kabul edilmektedir. Bu bakımdan klasik Türk edebiyatının ilk örnekleri, Dehhânî'nin elimizdeki şiirleridir. Dehhânî adına kayıtlı biri kaside dokuzu gazel olmak üzere on şiir günümüze gelmiştir. Ancak sonradan gazellerden birinin Resmî adli bir şaire, ikisinin de Kemal Paşazade'ye ait olduğu ileri sürülmüştür. Bu şiirlerde sade, akıcı ve canlı bir Türkçe kullanılmıştır. Dildeki bu akıcılık ve işleklik, Dehhânî'nin anlatımındaki sağlamlık ve oturmuşluk göz önünde bulundurulursa, onun bu yolda ilk olmadığı anlaşılır. Ayrıca kaynaklarda Dehhânî'nin, Sultan III. Alâeddin Kuykubad'ın emri ile onun adına 20.000 beyitlik Farsça bir Selçuklu Şehnamesi yazdığı da kayıtlıdır. Ne var ki bu eser daha sonra ele geçmemiştir. Dehhânî'nin şiirleri Mecdut Mansuroğlu ve Hikmet İlaydın tarafından yayımlanmıştır.

13. yüzyılda bir taraftan aydınlara ve halk tabakasına hitap eden dinî-tasavvufî nitelikte bir edebiyat gelişirken, diğer taraftan halk edebiyatında da önemli gelişmeler kaydedilmiştir. Daha önce bahsedilen Dânişmendnâme, Battalnâme gibi eserlerin yanı sıra, Türk nükteciliğinin ve mizah dehasının ustası Nasreddin Hoca'nın nükte ve fıkraları da bu devrin halk edebiyatı ürünleri arasında önemli bir yere sahiptir. Bu nükte ve fıkralar, zamanın geçmesiyle değerlerinden hiçbir şey kaybetmeyen, insanın sosyal ve psikolojik yapısını yansıtan, olayları güldürücü ve düşündürücü yönleriyle ele alan birer dil ve kültür anıtıdırlar. Bu nüktelerde Türk insanının zekâsı, dünya ve hayat görüşü, zevki, tecrübesi yaşamaktadır.

·       Seher Bilhan Sürme

·       Hoca Dehhani 

Dünya Tarihi Mitolojisi

İlginizi Çekebilir

Bouleuterion nedir.

Kentlerin birçoğunda ilk kamu yapıları arasında yer almaktadır. Küçük kare ya da yarım daire planlı ve üzeri örtülü, tiyatroya benzer bir yapıdır. Örneğin M.Ö. 500 yıllarında
Devamını Oku...

Kolomb Öncesi Uygarlıkların Basamaklı Piramitleri

Aztekler, Mayalar ve önceki uygarlıkları kuran ataları, basamaklı piramitler inşa etmekle tanınır. Eski Mısır piramitlerinin aksine mezar işlevi görmeyen bu piramitler, kamusal
Devamını Oku...

Selâmi Çeşme

Çok iyi hatırlıyorum, bugün Bağdat Caddesi üzerindeki Gimanın yer aldığı saha, caddeden bir, bir buçuk metre yükseklikte genişçe bir düzlüktü. Yemyeşil olduktan başka orası da
Devamını Oku...

Afrodisias Antik Kenti

Anadolunun güneybatısında, eskiden Karia olarak bilinen bölgede yani Aydın ili, Karacasu ilçesi, Geyre Mahallesi sınırları içinde yer alan Aphrodisias Antik Kenti, Menderes (Meander)
Devamını Oku...

Zeybek oyunu

8000 yıl önce Azarbeycan’ın Gubostan dağlarında kayalara kazınan zeybek oyununu bu günde oynuyoruz. Yere diz vurunca yeryüzü bizim, göğe el kaldırınca Gökyüzü bizim, dönerken
Devamını Oku...

Orkhon Yazıtları 1893

Orkhon Yazıtları 1893 yılında Danimarkalı dilbilimci ve Türkolog Vilhelm Thomsen tarafından, Rus Türkolog Vasili Radlof’un da yardımıyla çözülmüş ve aynı yılın 15 Aralık günü
Devamını Oku...

Tatar Geleneklerinde Havlu (Peşkir, Silgi)

Tatarların gündelik hayatında peşkir birçok amaçla kullanılmıştır: içecek su kovasını, fırından çıkmış sıcak ekmeği, kurulmuş sofrayı örtmek, evi süslemek için, masa
Devamını Oku...

Gılgamış Ayı ve Olimpiyatlar

Taha Bakır adlı Iraklı bir arkeoloğun 1985 yılında çıkan Irak Destanları adlı kitabında anlatıldığına göre Babil'de bir de Gılgamış ayı vardı ve bu ay boyunca güreş sporu icra
Devamını Oku...

Türklerde Beşik Geleneği

“Eskiden beşik yokmuş. Efrasiyap dönemine gelindiğinde çocuklar çoğalmaya başlamış. Anneler çocuklara bakmak için çok cefa çekmişler. Bu günlerden birinde Efrasiyap’ın eşi
Devamını Oku...

Cengiz Kağan, torunlarına Kurban Kanı sürerken

Türklerde Kurban edilen ya da Avlanan hayvanın kanı onu avlayan kişiye sürülür. Bu bir Erginlenme yani er olma Ritüelidir. Erginlenen genç, artık savaşlara katılabilir. Kan ve kanın
Devamını Oku...

Pano


Popüler

Anadolu'da Türk Siyasi Birliğinin Sağlanması

Osmanlı Devleti Balkanlarda üstünlük kazandığı dönemde, Anadolu’da siyasi birlik henüz sağlanamamıştı. Anadolu’daki Türk
Devamını Oku...


Yunus Emre Hangi dönemde yaşamıştır?

Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre 1240 yılında Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış ve 1320 yılında
Devamını Oku...


İstanbul'un Dağları Hangileridir?

İstanbul'da ki Dağların Adları Nelerdir? İstanbul il sınırları içinde yüksek dağlar yoktur. Dağlar 1000 metre nin altındadır. En
Devamını Oku...


Gelin Koçu Getirme Âdeti

Nişanlı Kıza Gelin Koçu Getirme Âdeti diğer bir adıyla “gelin koçu” âdetini paylaşacağız bugün. Kurban bayramı yaklaşırken pek
Devamını Oku...


Çimpe Kalesi'nin Alınmasının Önemi

Çimpe kalesi, Balkan topraklarının Güneydoğu kıyısında Gelibolu’da bulunmaktadır. Bu kale 14. yüzyılın ortalarında yani 1352 yılında
Devamını Oku...



Toplam Makale: 7675 Toplam Görüntülenme: 3997927

Pano

Balkanlar

Edirne

Haftanın Kitabı