Gerçek Evlâd-ı Fatihanlar = Selanik Yörükleri (Evlâd-ı Fâtihân Teşkilâtı)

Evlâd-ı Fâtihân Rumeli’nin fethinden sonra, oralarda yerleşmek üzere, Anadolu’nun Müslüman - Türk halkından, aileleri ile birlikte gidenlere verilen ad. Özellikle Selanik Yöresine iskân edilen Yörük cemaati gruplarının, Osmanlılar'ın Balkan Yarımadası'ndaki fetihleri neticesinde orada yerleşmeleriyle, sayıları çok artmış ve çok ehemmiyet kazanmıştı. Rumeli’nin iskânı ve Türkleştirilip, İslâm dininin yayılması maksadıyla Yörük Türklerinin bu bölgeye ilk defa ayak basmaları, Sultan Yıldırım Bayezid zamanında oldu. Önceleri yörüklerin bulundukları Selanik Eyaleti kazalar; Manastır, Filorina, Cuma, Hasköy, Tikveş, İştip, Doyran, Kılkış, Yenice, Vodina, Serez, Demirhisar, Drama, Langaza idi.

Fetihlerden sonra Rumeli’de yerleşen Yörük teşkilâtı, zamanla dağılmaya yüz tuttu. Dağınıklık ve disiplinsizlik, İkinci Viyana Kuşatması'nda iyice kendini gösterdi. Böylece halkın daha sıkı bir disiplin altına alınmasının gerekli olduğu ortaya çıktı. 1691 senesinde sultanın hatt-ı hümâyûnu ile Yörük Türkleri, Evlâd-ı Fâtihân adı altında ve Rumeli’nin sağ, sol ve orta kolunda olmak üzere yeniden yazıldı ve zamanın ihtiyaçlarına göre, teşkilâtın askerî ve iktisadî bünyesi az çok değiştirildi. Kanunnâme’de; “Yörük taifesi öteden beri Devlet-i Âliyyenin güzîde ve cengâver, itâatli, ferman dinleyen askerlerinden olup, eski seferlerde küffâr ile yapılan harplerde, kendilerinden iyice yararlık ve yüz aklıkları görüldüğünden, bu tâifeye Evlâd-ı Fâtihân adı verilmiştir” denilmektedir. Altı sene sonra nüfus sayımı yapılarak, her altı kişiden birinin seferber asker olması ve bu şekilde her türlü vergiden muaf tutulacakları ve harplere iştirakleri kayda bağlanmıştı. Böylece Yörükler, yerleşik hayata geçmiş olsalar dahi, yeni bir kuruluş hâlinde, yine askerî bir hizmet için teşkilâtlandırılmış oldular. Evlâd-ı Fâtihân, önceleri Yörük deyimi ile birlikte kullanılmış ise de, daha sonraları Yörük tabirinden vazgeçilmiştir. Evlâd-ı Fâtihânın yerleşmiş bulunduğu bölge, Yörük vilayeti adı ile anılmıştır. Bu bölgeye tayin edilen vezir veya beylerbeyi, Yörük Hâkimi olarak tanınmışlardı.

1691 senesinden sonra, Evlâd-ı Fâtihânın defterleri tutulmaya başlanmıştır. Evlâd-ı Fâtihân defterlerinde Belgrad Muhafızı olarak geçen Hasan Paşanın, hem Evlâd-ı Fâtihân piyade askerlerinin, hem de vilayet Yörüklerinin defterlerini tanzim ettiği tespit edilmiştir. Daha sonraları Evlâd-ı Fâtihân, bütün eski Yörük gruplarının özel ismi hâline geldiğinden, defterlerde “Yörük” tabiri kullanılmamıştır. 1697’de yapılan yoklamaya göre, Rumeli’de Evlâd-ı Fâtihân olarak 1116 hane ve 16 582 kişi tespit edilmiştir.

Evlâd-ı Fâtihânı, Selanik'te oturan çeribaşılar (Yörük Teşkilatında Serasker) idare etmekteydi. Kapıcıbaşı rütbesinde bulunan zabitler ise İstanbul’da ikamet ederlerdi. Çeribaşları; kaza müdürü durumunda olup, vazifeli bulundukları yerlerin asayişine bakarlar, sefer anında eşkinci askerler çıkarırlar, harp olmadığı zamanlarda vergileri toplarlardı. Sonraları Osmanlı Devletinin çeşitli yerlerinde vazife alan bu teşkilât, kurulduğu ilk yıllarda sadece Rumeli’deki gazâlara katılmak mecburiyetindeydi.

İlginizi Çekebilir

Safevi ismi Şah İsmail’in dedesi Şeyh Sefiyüddin’den gelmektedir

Safevi ismi Şah İsmail’in dedesi Şeyh Sefiyüddin’den gelmektedir. Tarikat şeyhi olan Sefiyüddin İshak İlhanlılar döneminde tarikatın merkezi Erdebil’de büyük nüfuz kazanmış ve
Devamını Oku...

Not Defteri: 12 - 18 Kasım

12 Kasım 1914: Osmanlı Devleti Birinci Dünya Savaşı’na dâhil oldu. Osmanlı devleti resmen 1. Dünya Savaşına girdi. Savaşta 9 ayrı cephede mücadele veren Osmanlı Devleti 2.900.000
Devamını Oku...

Tarihe Bugün 2 Mart 2017

1536 - Pedro de Mendoza Buenos Aires'i kurdu. 1914 - İstanbul'da Elektrikli Tramvay İşletmesi açıldı. 1918 - Amerika Birleşik Devletleri, Birinci Dünya Savaşı'na girdi. 1922 - Ulysses
Devamını Oku...

Bin Yıl Önce Orta Asya Ekonomisi; Sanayi Ve Ticaret

[…Orta Asya’da (Maveraünnehir), en ileri uygarlıklardan birini kuran Karahanlılar (840-1211), dönemlerinde, meta ekonomisini son derece geliştirmiş ve yüksek bir gönenç düzeyine
Devamını Oku...

İncili Çavuş

Kimliği hakkında bilinenler çok sınırlı olup bunların bir kısmı yakıştırmadır. Asıl adının Mehmed veya Mustafa olduğu (Sicill-i Osmânî, I, 448), XVI. yüzyılın ikinci yarısı
Devamını Oku...

Tarihte Bugün 15 Kasım 2016

1889 - Brezilya'da monarşi devrildi ve cumhuriyet kuruldu. 1920 - Milletler Cemiyeti'nin ilk toplantısı İsviçre'nin Cenevre şehrinde yapıldı. 1937 - Dersim İsyanı lideri Seyit Rıza ve
Devamını Oku...

6 Şubat 1915

6 Şubat 1915. Bundan yaklaşık iki ay önce 13 Aralık 1914 bir ingiliz denizaltısı Sarısığlar koyunda demirli duran Mesudiye zırhlısını torpillemişti. Karaya oturmuş yan yatan
Devamını Oku...

4 Ocak 1964 = İnönü’nün Son Kabinesi

İsmet İnönü’nün 10. ve son kabinesi 175’e karşı 225 oyla güvenoyu aldı. Kabinede 3 bağımsız milletvekili bulunuyordu. 28. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti şu üyelerden oluşuyordu:
Devamını Oku...

Meshet Türkleri - Ahıska Türkleri

Meshet, Güneybatı Gürcistan’da bir bölgenin adıdır. Sonradan buraya gelip yerleşen Türk grupları zamanla bölgenin adıyla anılarak Meshet veya Ahıska Türkleri olarak tanınmıştır.
Devamını Oku...

Ordinaryüs Prof. Dr. Mükrimin Halil Yinanç

Ünlü Türk tarihçisi ve bilim adamıdır. Türkiye’nin ilk Selçuklu tarihi uzmanı ve dünya çapında büyük tarihçisi olan Ord. Prof. Mükrimin Halil Yinanç, 1 Temmuz 1900 yılında Maraş
Devamını Oku...

Pano


Popüler

Anadolu'da Türk Siyasi Birliğinin Sağlanması

Osmanlı Devleti Balkanlarda üstünlük kazandığı dönemde, Anadolu’da siyasi birlik henüz sağlanamamıştı. Anadolu’daki Türk
Devamını Oku...


Yunus Emre Hangi dönemde yaşamıştır?

Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre 1240 yılında Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış ve 1320 yılında
Devamını Oku...


İstanbul'un Dağları Hangileridir?

İstanbul'da ki Dağların Adları Nelerdir? İstanbul il sınırları içinde yüksek dağlar yoktur. Dağlar 1000 metre nin altındadır. En
Devamını Oku...


Gelin Koçu Getirme Âdeti

Nişanlı Kıza Gelin Koçu Getirme Âdeti diğer bir adıyla “gelin koçu” âdetini paylaşacağız bugün. Kurban bayramı yaklaşırken pek
Devamını Oku...


Çimpe Kalesi'nin Alınmasının Önemi

Çimpe kalesi, Balkan topraklarının Güneydoğu kıyısında Gelibolu’da bulunmaktadır. Bu kale 14. yüzyılın ortalarında yani 1352 yılında
Devamını Oku...



Toplam Makale: 7675 Toplam Görüntülenme: 4611913

Pano

Balkanlar

Edirne

Haftanın Kitabı