93 Harbi Faciası, Ayastefanos ve Berlin Antlaşmaları, Bulgaristan’ın Kuruluşu…

1877-1878 yıllarında gerçekleşen Osmanlı-Rus Savaşı Hicri takvime göre 1293 yılında gerçekleştiği için 93 Harbi olarak bilinir. Buu savaşlar sırasında Rus orduları batı cephesinde Edirne’ye kadar, doğu cephesinde de Erzurum’a kadar ilerlediler. Gazi Osman Paşa’nın Kuzey Bulgaristan’daki Plevne’de Temmuz-Aralık ayları arasında beş ay süren direnişi dışında çok ciddi bir direnişle de karşılaşmadılar.

93 Savaşları sırasında Bulgarlar da gönüllü olarak Rus birliklerine katılmışlardı.(292) Savaş ancak 31 Ocak 1878’de Rusya ile Edirne’de imzalanan bir ateşkes ile sona erebilmişti. Ancak Rusya’nın bu derece ilerlemesinden bu sefer Avrupalı devletler rahatsız olmuşlar ve bir İngiliz donanması İstanbul açıklarına kadar gelerek Prens Adaları yakınında demirlemişti. Bunun üzerine de Ruslar Yeşilköy’e (Ayestefanos) kadar ilerlemişlerdi. Çaresiz kalan Osmanlı Hükümeti de Rusya ile 3 Mart 1878 tarihinde Ayestefanos Anlaşması’nı imzalamak zorunda kalmıştı.

Ayestefanos Anlaşması’na göre Ege Denizi’ne kadar uzanacak geniş bir bölgede Bulgaristan artık özerk olacaktı. Doğuda da Batum, Kars, Ardahan ve Doğubeyazıt Rusların olacaktı.(293)

Ancak 93 Harbi hezimeti sonrasında Ruslarla İstanbul önlerinde çaresizce imzalanan Ayestefanos Anlaşması birçok ülkenin çıkarlarına aykırıydı. Tamamen Rusya’nın yarattığı yeni ve güçlü bir Bulgaristan ile büyük toprak kazanımları elde eden Karadağ dışında diğer ülkeler memnun değillerdi. Bulgaristan Balkan Dağları’nun hem kuzeyinde hem de güneyindeki alanda Ege Denizi boyunca Batı Trakya’yı alıyordu. Ayrıca Yunanların Slav değil Helen kabul ettikleri Makedonya’yı da yine Bulgarlar alıyordu. Bulgaristan’n Batı Trakya ve Makedonya’yı içine alacak şekilde geniş ve güçlü bir Rus uydusu şeklinde bir anda kuruluvermiş olmasını kimse kabul edemiyordu. Karadağ’ın toprakları da üç kat genişlerken, kendisinden büyük komşusu Sırbistan çok daha az bir toprak elde edebilmişti.

3 Mart 1878’de imzalanan Ayestefanos Anlaşması’ndan hemen sonra 13 Haziran-13 Temmuz 1878 tarihleri arasında bu sefer Osmanlı Devleti ve Rusya’ya ek olarak Avrupalı güçlü ülkelerin de katıldığı Berlin Konferansı toplandı. Aslında Rusya bile böylesine güçü ve geniş bir Bulgaristan’dan hoşnut kalmamıştı.

Berlin Antlaşması’na göre Sırbistan, Karadağ ve Romanya bağımsız ve monarşiyle yönetilen birer devlet oldular. Başlarındaki prensleri Kral ünvanını aldılar.

Berlin Antlaşması’yla, dört ay önceki Ayestefonos Anlaşması’nda Rusya tarafından Osmanlılardan alınarak Bulgarlara verilmiş olan topraklar üçe bölündü. Kuzey kısım Rusya’nın etkinlik alanında özerk ancak Osmanlı’ya vergi ödeyen bir bölge olmuştu. Orta kısım Balkan Dağları ile Rodop Dağları arasında yer alan Doğu Rumeli bölgesinde Osmanlıların atayacağı Hıristiyan bir vali yönetiminde ve Avrupalı devletlerin himayesinde yarı özerk bir statü kazanmıştı. Alt kısımdaki Trakya ise Osmanlılara geri verilmişti. Benzer şekilde Makedonya da Osmanlılara iade edilmişti. Yine Yunanistan’ın istediği Tesalya ve Epir bölgeleri de Osmanlılarda kalmıştı.(294) 1856 yılında imzalanan Berlin Anlaşması fiilen Osmanlıların Balkanlar’da yüzyıllardır süren hakimiyetini sona erdirmişti. Artık Osmanlılar bundan sonra dağılma sürecine girmişlerdi.

Kaynak: “Balkanlar’ın Osmanlı Tarihi 1352-1913” Tuğrul Kihtir. s.243-247, İnkılap Kitabevi, 2015

 

Alıntı: Tugrul Kihtir

İlginizi Çekebilir

Tarihte Bugün 8 Şubat 2017

1921 - Antep' e, TBMM tarafından "Gazi" unvanı verildi. 1922 - ABD başkanı Warren G. Harding ilk radyoyu Beyaz Saray' da tanıttı. 1935 - Milletvekili seçimlerinde Türk kadını ilk kez
Devamını Oku...

25 Ocak 1915

26 Ocak 1915. Ruslar İngilterenin Çanakkale harekatını kabul etti. Fransızlarda İngiliz amiralin komutasını kabullendi. Artık harekatın planları sefri birliklerin teşkili için var
Devamını Oku...

Tarihte Bugün 4 Şubat 2017

211 - Roma İmparatoru Septimius Severus öldü. İmparatorluk, kavgacı ve huysuzlukları ile bilinen iki oğluna kaldı: Caracalla ve Publius Septimius Geta. 1783 - Amerikan İç Savaşı:
Devamını Oku...

Keltler Anadolu’ya Geliyor

Galatlar, Avrupa’dan Yürüyüşle Anadolu’da Kısım IV Paulus, Galatları Ziyaret Ediyor Bu kadar kalabalık ve karışıklığın yanı sıra şimdi M.Ö.150’lerde, bir de Yahudiler
Devamını Oku...

Para

Para; Ahamenişler'in yükselişinden hemen önce MÖ. 600 yıllarında bulunmuştu. Ahamenişler az sayıda sikke bastırıp paralı askerlerine ödeme yapmak veya Yunan politikacılarına rüşvet
Devamını Oku...

Adil hükümdar Nuşirevan’ın adaleti

Derler ki, bir av yerinde Nuşirevan av kebabı yemek istemiş. Emri üzerine istediği yemeği hazırlamışlar, fakat tuz
Devamını Oku...

Büyük Zire Adası “Nargis Adası”

Birinci Dünya Savaşı’nda Rusların işgali sırasında 10 binin üzerinde Türk askerinin esir tutulduğu Hazar Denizi'ndeki Büyük Zire Adası “Nargin adası” ilk kez Türkiye'nin Bakü
Devamını Oku...

19 Ocak 2017

1829 - Johann Wolfgang von Goethe'nin eseri Faust ilk kez sahnelendi. 1853 - Giuseppe Verdi'nin "Il Trovatore" operası Roma'da sahnelendi. 1861 - Georgia, Amerika Birleşik Devletleri'nden
Devamını Oku...

23 Ocak 1915

23 Ocak 1915. Yunanistan başbakanı Venizelos'da Çanakkale savaşında İngilizlerin yanında olmak istediğini söyledi. Çok ateşliler. Ama Ruslar istemiyor. Her iki devletinde İstanbul ve
Devamını Oku...

Kurtuluş Yolunu Emekleriyle Döşeyenler

Ankara’nın Samanpazarı semtinde demirciler, bahçe korkulukları, sabanlar ve ele geçirdikleri her çeşit hurda demirden süngü yapan imalatçılar haline geldiler. Kadın ve çocuklar,
Devamını Oku...

Pano


Popüler

Anadolu'da Türk Siyasi Birliğinin Sağlanması

Osmanlı Devleti Balkanlarda üstünlük kazandığı dönemde, Anadolu’da siyasi birlik henüz sağlanamamıştı. Anadolu’daki Türk
Devamını Oku...


Yunus Emre Hangi dönemde yaşamıştır?

Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre 1240 yılında Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış ve 1320 yılında
Devamını Oku...


Gelin Koçu Getirme Âdeti

Nişanlı Kıza Gelin Koçu Getirme Âdeti diğer bir adıyla “gelin koçu” âdetini paylaşacağız bugün. Kurban bayramı yaklaşırken pek
Devamını Oku...


İstanbul'un Dağları Hangileridir?

İstanbul'da ki Dağların Adları Nelerdir? İstanbul il sınırları içinde yüksek dağlar yoktur. Dağlar 1000 metre nin altındadır. En
Devamını Oku...


Çimpe Kalesi'nin Alınmasının Önemi

Çimpe kalesi, Balkan topraklarının Güneydoğu kıyısında Gelibolu’da bulunmaktadır. Bu kale 14. yüzyılın ortalarında yani 1352 yılında
Devamını Oku...



Toplam Makale: 7667 Toplam Görüntülenme: 3707988

Pano

Balkanlar

Edirne

Haftanın Kitabı