93 Harbi Faciası, Ayastefanos ve Berlin Antlaşmaları, Bulgaristan’ın Kuruluşu…

1877-1878 yıllarında gerçekleşen Osmanlı-Rus Savaşı Hicri takvime göre 1293 yılında gerçekleştiği için 93 Harbi olarak bilinir. Buu savaşlar sırasında Rus orduları batı cephesinde Edirne’ye kadar, doğu cephesinde de Erzurum’a kadar ilerlediler. Gazi Osman Paşa’nın Kuzey Bulgaristan’daki Plevne’de Temmuz-Aralık ayları arasında beş ay süren direnişi dışında çok ciddi bir direnişle de karşılaşmadılar.

93 Savaşları sırasında Bulgarlar da gönüllü olarak Rus birliklerine katılmışlardı.(292) Savaş ancak 31 Ocak 1878’de Rusya ile Edirne’de imzalanan bir ateşkes ile sona erebilmişti. Ancak Rusya’nın bu derece ilerlemesinden bu sefer Avrupalı devletler rahatsız olmuşlar ve bir İngiliz donanması İstanbul açıklarına kadar gelerek Prens Adaları yakınında demirlemişti. Bunun üzerine de Ruslar Yeşilköy’e (Ayestefanos) kadar ilerlemişlerdi. Çaresiz kalan Osmanlı Hükümeti de Rusya ile 3 Mart 1878 tarihinde Ayestefanos Anlaşması’nı imzalamak zorunda kalmıştı.

Ayestefanos Anlaşması’na göre Ege Denizi’ne kadar uzanacak geniş bir bölgede Bulgaristan artık özerk olacaktı. Doğuda da Batum, Kars, Ardahan ve Doğubeyazıt Rusların olacaktı.(293)

Ancak 93 Harbi hezimeti sonrasında Ruslarla İstanbul önlerinde çaresizce imzalanan Ayestefanos Anlaşması birçok ülkenin çıkarlarına aykırıydı. Tamamen Rusya’nın yarattığı yeni ve güçlü bir Bulgaristan ile büyük toprak kazanımları elde eden Karadağ dışında diğer ülkeler memnun değillerdi. Bulgaristan Balkan Dağları’nun hem kuzeyinde hem de güneyindeki alanda Ege Denizi boyunca Batı Trakya’yı alıyordu. Ayrıca Yunanların Slav değil Helen kabul ettikleri Makedonya’yı da yine Bulgarlar alıyordu. Bulgaristan’n Batı Trakya ve Makedonya’yı içine alacak şekilde geniş ve güçlü bir Rus uydusu şeklinde bir anda kuruluvermiş olmasını kimse kabul edemiyordu. Karadağ’ın toprakları da üç kat genişlerken, kendisinden büyük komşusu Sırbistan çok daha az bir toprak elde edebilmişti.

3 Mart 1878’de imzalanan Ayestefanos Anlaşması’ndan hemen sonra 13 Haziran-13 Temmuz 1878 tarihleri arasında bu sefer Osmanlı Devleti ve Rusya’ya ek olarak Avrupalı güçlü ülkelerin de katıldığı Berlin Konferansı toplandı. Aslında Rusya bile böylesine güçü ve geniş bir Bulgaristan’dan hoşnut kalmamıştı.

Berlin Antlaşması’na göre Sırbistan, Karadağ ve Romanya bağımsız ve monarşiyle yönetilen birer devlet oldular. Başlarındaki prensleri Kral ünvanını aldılar.

Berlin Antlaşması’yla, dört ay önceki Ayestefonos Anlaşması’nda Rusya tarafından Osmanlılardan alınarak Bulgarlara verilmiş olan topraklar üçe bölündü. Kuzey kısım Rusya’nın etkinlik alanında özerk ancak Osmanlı’ya vergi ödeyen bir bölge olmuştu. Orta kısım Balkan Dağları ile Rodop Dağları arasında yer alan Doğu Rumeli bölgesinde Osmanlıların atayacağı Hıristiyan bir vali yönetiminde ve Avrupalı devletlerin himayesinde yarı özerk bir statü kazanmıştı. Alt kısımdaki Trakya ise Osmanlılara geri verilmişti. Benzer şekilde Makedonya da Osmanlılara iade edilmişti. Yine Yunanistan’ın istediği Tesalya ve Epir bölgeleri de Osmanlılarda kalmıştı.(294) 1856 yılında imzalanan Berlin Anlaşması fiilen Osmanlıların Balkanlar’da yüzyıllardır süren hakimiyetini sona erdirmişti. Artık Osmanlılar bundan sonra dağılma sürecine girmişlerdi.

Kaynak: “Balkanlar’ın Osmanlı Tarihi 1352-1913” Tuğrul Kihtir. s.243-247, İnkılap Kitabevi, 2015

 

Alıntı: Tugrul Kihtir

İlginizi Çekebilir

Tarihte Bugün 21 Mart 2017

1857 - Tokyo'da meydana gelen depremde 100.000'den fazla kişi öldü. 1871 - Otto von Bismarck prens unvanı aldı. 1919 - Macaristan Sovyet Cumhuriyeti kuruldu. 1937 - Tunceli'de Dersim
Devamını Oku...

Hızır Çelebi’nin Mezarı

İstanbul’un İlk Belediye Reisi Hızır Çelebi’nin
Devamını Oku...

Yitirdiklerimiz: 5 Nisan 1900 = Gazi Osman Paşa öldü

(1 Ocak 1832, Tokat - 5 Nisan 1900, İstanbul) Asıl adı Osman Nuri'dir. Önce Beşiktaş Askeri Rüşdiyesi’ne, 1844’te dayısının ders nazırı bulunduğu askeri idadiye yazıldı. Buradaki
Devamını Oku...

Ertuğrul Gazi'nin de babası

Osmanlı Devleti'nin kurucusu Osman Gazi'nin babası Ertuğrul Gazi Ertuğrul Gazi'nin de babası Güldüz Alptir. Aşıkpaşazade'nin Ertuğrul Gazi'nin babasını Süleyman Şah olarak vermesi ve
Devamını Oku...

Celal Bayar'ın Hainliği

(Hani Türkiye'deki bizim tatlı su solcularının çok sevdiği Lenin'in gönderdiğini zannettikleri altınlar var ya, işte o altınları gönderen Osman Kocaoğlu'dur.) 24 Eylül 1938 Türkiye
Devamını Oku...

Not Defteri: 25 Şubat-3 Mart

• 25 Şubat 1919: Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı’ndan ırkçı politika... Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı, “Tarım Reformu” politikasını uygulamaya koydu. Görünüşte topraksız
Devamını Oku...

14 Mart Tıp Bayramı ve Tıp Tarihi

Tıbhane-i Amire ve Cerrahhane-i Amire” adlı tıp okulunun açılış tarihi olan 14 Mart 1827, ülkemizde modern tıp eğitiminin başlangıcı olarak kabul edilmektedir.” Tıbbın ilk insanla
Devamını Oku...

Osmanlı devrinde ramazan ayında Keşler’in oruç tutması

Osmanlı devrinde ramazan ayında Keşler oruç tutmak için içi afyon dolu kapsülleri sahur vakti
Devamını Oku...

“Anı yaşa"

1953 İzmir doğumluyum. İTK 1970 mezunuyum. 1971-1973 E.Ü Fizik-Kimya'da, 1974-1978 İTBF'de okudum. 1980'den bu yana evliyim… İki oğlum var… Deli gibi kitap okumayı severim… Hayat
Devamını Oku...

Antoine-Helbert'ten İstanbul Hipodromu

Antoine-Helbert'ten İstanbul Hipodromunun bir canlandırma denemesi: Hipodroma Marmara Üni. Sultanahmet rektörlük binası önünden Ayasofya yönüne doğru bakış; Yak. 100.000 kişi aldığı
Devamını Oku...

Pano


Popüler

Anadolu'da Türk Siyasi Birliğinin Sağlanması

Osmanlı Devleti Balkanlarda üstünlük kazandığı dönemde, Anadolu’da siyasi birlik henüz sağlanamamıştı. Anadolu’daki Türk
Devamını Oku...


Yunus Emre Hangi dönemde yaşamıştır?

Hayatı ve şahsiyeti hakkında pek az şey bilinen Yunus Emre 1240 yılında Orta Anadolu havzasında doğup yaşamış ve 1320 yılında
Devamını Oku...


İstanbul'un Dağları Hangileridir?

İstanbul'da ki Dağların Adları Nelerdir? İstanbul il sınırları içinde yüksek dağlar yoktur. Dağlar 1000 metre nin altındadır. En
Devamını Oku...


Gelin Koçu Getirme Âdeti

Nişanlı Kıza Gelin Koçu Getirme Âdeti diğer bir adıyla “gelin koçu” âdetini paylaşacağız bugün. Kurban bayramı yaklaşırken pek
Devamını Oku...


Çimpe Kalesi'nin Alınmasının Önemi

Çimpe kalesi, Balkan topraklarının Güneydoğu kıyısında Gelibolu’da bulunmaktadır. Bu kale 14. yüzyılın ortalarında yani 1352 yılında
Devamını Oku...



Toplam Makale: 7675 Toplam Görüntülenme: 4217858

Pano

Balkanlar

Edirne

Haftanın Kitabı